Vragen over weide­vogels


Indiendatum: jun. 2016

Aan de voorzitter van Provinciale Staten van Overijssel

Het college/de Commissaris van de Koning wordt verzocht de volgende artikel 59-vragen schriftelijk te beantwoorden:

Toelichting

Onlangs publiceerde de provincie het artikel “2016-07 Enig herstel van aantallen weidevogels” (http://www.overijssel.nl/over-overijssel/cijfers-kaarten/virtuele-map/overijssels-feit-0/nieuwsbrief-ov-feit/overijssels-feit-0/herstel-weidevogels/ ). Hierin wordt een lichte stijging van een aantal weidevogels aangegeven, wat wordt toegekend aan het agrarisch natuurbeheer. Aan de basis van dit artikel ligt het monitoringrapport van Het Provinciaal weidevogelmeetnet in Overijssel 2015. Volgens de fractie van de Partij voor de Dieren zijn de resultaten van het weidevogelmeetnet echter een stuk minder rooskleurig.

Vragen

  • Vergeleken met 1994, het startjaar van het meetnet, zijn alleen de Gele kwikstaart en Graspieper toegenomen en bleef de stand van de Zomertaling gelijk. Alle overige soorten weidevogels laten nog steeds een daling zien. Van de aantallen Veldleeuwerik, Grutto en Scholekster is inmiddels respectievelijk 60, 70 en 80% verdwenen sinds 1994. Totaal is 62% nog over in Overijssel. Welke maatregelen gaat GS nemen om hieraan een halt toe te roepen?

Volgens het artikel van de provincie zijn Lierder- en Molenbroek en ook de polder Mastenbroek een goed voorbeeld van een door agrarische natuurverenigingen ingericht gebied, waar het goed gaat met de kievit, grutto en veldleeuwerik.

  • Zover ons bekend liggen in Lierder- en Molenbroek ook eigendommen van Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten. Bent u met ons van mening dat de resultaten van Lierder- en Molenbroek zeker niet eenzijdig aan agrarisch natuurbeheer kunnen worden toegerekend maar ook toe te schrijven zijn aan het natuurbeheer van de natuurbeherende organisaties? Zo nee, waarom niet?
  • Polder Mastenbroek wordt in het monitoringrapport genoemd als zijnde opgeheven meetpunt omdat er geen weidevogels meer voorkomen. Waarop is de uitspraak gebaseerd dat er herstel te zien is van weidevogels aldaar?

Uit het rapport blijkt dat de natuurgebieden verreweg het beste scoren en dat in de normale landbouwgebieden vrijwel geen weidevogels meer voorkomen:

  • Is GS met ons van mening dat juist hier maatregelen moeten worden genomen om de achteruitgang van weidevogels te stoppen? Zo ja, welke maatregelen? Zo nee waarom niet?
  • Het gebied Ottershagen in de gemeente Dinkelland heeft de hoogste concentratie van Kievit, Grutto, Tureluur en Gele kwikstaart en is het belangrijkste weidevogelgebied van Twente. Ook wordt Ottershagen in 2015 als enige gebied genoemd voor kemphaan. Wetende dat Ottershagen geen N2000 opgave is, maar wel is begrensd als EHS zoekgebied, lijkt het ons belangrijk dat GS alles in het werk te stelt om dit natuurgebied zo snel, robuust en groot mogelijk te reserveren. Is GS hiertoe bereid? Zo nee, waarom niet?

Agrarisch natuurbeheer is met ingang van dit jaar overgegaan op een nieuwe structuur die loopt via collectieven. Hiermee zou efficiënter gewerkt moeten kunnen worden. Onze fractie vraagt zich af wat er daadwerkelijk veranderd in het veld nu het agrarisch natuurbeheer via collectieven verloopt.

  • Hoeveel overeenkomsten agrarisch natuurbeheer zijn daardoor inhoudelijk veranderd? Of is het overgrote deel precies hetzelfde als voorheen?
  • Hoeveel overeenkomsten waren er, hoeveel zijn er van beëindigd, hoeveel nieuwe zijn er?
  • Wat is er in de voorwaarden aangepast? Zijn de beheervoorschriften aangescherpt, zodat er nu wel beter resultaat verwacht kan worden?
  • Is GS bereid om een onafhankelijke partij, zoals Vogelbescherming, een oordeel te laten vellen over de huidige overeenkomsten? Om te voorkomen dat we over enkele jaren moeten constateren dat het nog steeds bergafwaarts met de weidevogels gaat? Zo nee waarom niet?
  • Wat zijn de kosten van het agrarisch natuurbeheer per jaar?


Lia van Dijk
Fractievoorzitter Partij voor de Dieren
Provinciale Staten Overijssel

Indiendatum: jun. 2016
Antwoorddatum: 20 jun. 2016

Antwoord op de vragen 1, 6, 7, 8 en 10
Wij hebben u eerder geïnformeerd over het gewijzigde stelsel agrarisch natuurbeheer (brief van 3 juli 2014, PS/2014/621, brief van 17 december 2014, PS/2014/1111 en brief van 1 september 2015, PS/2015/632).

Antwoord vraag 2
In het Lierder- en Molenbroek ligt een mozaïek van contracten agrarisch natuurbeheer, particulier natuurbeheer en natuurbeheer door Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten. Deze partijen werken samen aan het weidevogelbeheer.

Antwoord vraag 3
Dit blijkt uit de drie meetpunten in de Polder Mastenbroek.

Antwoord vraag 4
Wij interpreteren uw vraag als een oproep om maatregelen te nemen specifiek in landbouwgebieden. Volgens ons leidt een samenhangende aanpak, waarbij zowel wordt ingezet op goede condities in natuurgebieden als goede condities in agrarisch gebied via agrarische beheer, tot het beste resultaat. Het voorbeeld van de samenwerking in Lierder- en Molenbroek bevestigt dat beeld.

Antwoord vraag 5
Het betreft hier een afronding van de EHS die op vrijwillige basis vorm moet krijgen. Momenteel loopt er een verkenning naar de mogelijkheden onder verantwoordelijkheid van Samen Werkt Beter. Zodra die verkenning is afgerond zullen wij initiatief nemen om te bezien welke mogelijkheden er zijn om tot een goede invulling te geven aan de weidevogeldoelstelling in dit gebied.

Antwoord vraag 9
Nee. De huidige aanpak en mogelijkheden voor beheerovereenkomsten zijn breed besproken, landelijk ook met de Vogelbescherming, en bieden goede mogelijkheden om weidevogels te beschermen. De criteria in ons Natuurbeheerplan zijn gebaseerd op onderzoek en advies van Alterra, dat landelijk aan het nieuwe stelsel ten grondslag heeft gelegen.

Bovendien wordt momenteel door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), in opdracht van provincies en Ministerie van Economische Zaken, een ex-ante evaluatie uitgevoerd van het Natuurpact van 2013. Het gewijzigde Stelsel Agrarisch Natuurbeheer is onderdeel van die "lerende" evaluatie. De uitkomsten daarvan worden begin 2017 verwacht. Bij de volgende evaluatie in 2020 kan meer worden teruggekeken en kan effectiviteit van maatregelen ex-post worden beoordeeld.

Gedeputeerde Staten van Overijssel,
A.B. Bijleveld-Schouten - Commissaris van de Koning

Help mee aan een betere wereld

    Word lid Doneer